Türk kulüpleri futbolcu değeri başına ne kadar maaş veriyor?
Transfermarkt kadro değerleri ile Capology’nin tahmini garanti brüt maaşları aynı ölçeğe getirildiğinde dört büyükler arasında ciddi farklar ortaya çıktı. Her 100 milyon euroluk futbolcu piyasa değeri için Trabzonspor yaklaşık 19,8 milyon euro garanti maaş öderken,…
Transfermarkt kadro değerleri ile Capology’nin tahmini garanti brüt maaşları aynı ölçeğe getirildiğinde dört büyükler arasında ciddi farklar ortaya çıktı. Her 100 milyon euroluk futbolcu piyasa değeri için Trabzonspor yaklaşık 19,8 milyon euro garanti maaş öderken, Beşiktaş’ta bu rakam 29,9 milyon, Galatasaray’da 30,7 milyon, Fenerbahçe’de ise 48,3 milyon euroya çıkıyor. 19 Avrupa ve Türk kulübünün yer aldığı karşılaştırmada Porto 6,8 milyon euroyla ilk, Fenerbahçe ise 48,3 milyon euroyla son sırada bulunuyor.
Kulüplerin toplam maaş bütçelerini tek başına karşılaştırmak, kadroların ekonomik verimliliğini anlamak için yeterli değil. Real Madrid’in, Fenerbahçe’den çok daha yüksek yıllık futbolcu maaşı ödemesi tek başına şaşırtıcı değil; çünkü İspanyol kulübünün Transfermarkt kadro değeri de yaklaşık 1,37 milyar euro.
Bu nedenle dört büyüklerle Avrupa kulüplerini karşılaştırmak için maaşları aynı ölçeğe indiren farklı bir gösterge kullanıldı. Her kulübün yıllık garanti brüt futbolcu maaşı, Transfermarkt’taki toplam kadro değerine oranlandı ve “100 milyon euroluk futbolcu değerini bir sezon boyunca taşımak için ödenen garanti maaş” hesaplandı.
Bu göstergede rakam ne kadar düşükse, kulüp aynı miktardaki futbolcu piyasa değerini o kadar düşük yıllık maaş maliyetiyle taşıyor.
19 kulüpte 100 milyon euroluk kadronun maaş maliyeti
| Sıra | Kulüp | Transfermarkt kadro değeri | Yıllık garanti brüt maaş | €100 milyon kadro değeri için maaş |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Porto | €461,1 milyon | €31,3 milyon | €6,8 milyon |
| 2 | PSV | €275,0 milyon | €31,9 milyon | €11,6 milyon |
| 3 | PSG | €1,37 milyar | €188,8 milyon | €13,8 milyon |
| 4 | Benfica | €384,0 milyon | €54,2 milyon | €14,1 milyon |
| 5 | Chelsea | €1,26 milyar | €189,5 milyon | €15,0 milyon |
| 6 | Arsenal | €1,31 milyar | €217,7 milyon | €16,6 milyon |
| 7 | Ajax | €174,8 milyon | €29,3 milyon | €16,8 milyon |
| 8 | Barcelona | €1,19 milyar | €205,8 milyon | €17,3 milyon |
| 9 | Manchester City | €1,44 milyar | €266,9 milyon | €18,5 milyon |
| 10 | Inter | €683,8 milyon | €130,3 milyon | €19,1 milyon |
| 11 | Borussia Dortmund | €501,7 milyon | €97,1 milyon | €19,4 milyon |
| 12 | Trabzonspor | €153,0 milyon | €30,3 milyon | €19,8 milyon |
| 13 | Liverpool | €979,5 milyon | €198,0 milyon | €20,2 milyon |
| 14 | Real Madrid | €1,37 milyar | €292,4 milyon | €21,3 milyon |
| 15 | Bayern Münih | €1,04 milyar | €236,3 milyon | €22,7 milyon |
| 16 | Juventus | €526,7 milyon | €139,3 milyon | €26,4 milyon |
| 17 | Beşiktaş | €182,85 milyon | €54,75 milyon | €29,9 milyon |
| 18 | Galatasaray | €299,5 milyon | €92,07 milyon | €30,7 milyon |
| 19 | Fenerbahçe | €278,45 milyon | €134,60 milyon | €48,3 milyon |
Karşılaştırmada kullanılan İngiliz kulüplerinin maaşları çalışmanın yapıldığı tarihteki sterlin/euro kuru üzerinden euroya çevrildi. Capology rakamları tahmini ücretler, Transfermarkt verileri ise tahmini piyasa değerleri olduğu için tablo bir muhasebe bilançosu değil, kulüplerin kadro ekonomisini karşılaştırmaya yarayan bir gösterge olarak değerlendirilmelidir.
Fenerbahçe’de 100 milyon euroluk değer için 48,3 milyon euro maaş
Dört büyükler arasında en yüksek oran Fenerbahçe’de ortaya çıkıyor. Sarı-lacivertli kulübün Transfermarkt’taki toplam kadro değeri yaklaşık 278,45 milyon euro, Capology’nin tahmini yıllık garanti brüt maaş toplamı ise 134,60 milyon euro.
Bu iki rakam standartlaştırıldığında Fenerbahçe’nin her 100 milyon euroluk futbolcu piyasa değeri için yaklaşık 48,3 milyon euro yıllık garanti maaş ödediği görülüyor.
| Fenerbahçe | Tutar |
|---|---|
| Transfermarkt kadro değeri | €278,45 milyon |
| Yıllık garanti brüt maaş | €134,60 milyon |
| Her €100 milyon kadro değeri için maaş | €48,3 milyon |
Bu oran, 19 kulüplük örneklemin en yüksek seviyesi. Karşılaştırmada ikinci en yüksek rakam Galatasaray’ın 30,7 milyon eurosu. Dolayısıyla Fenerbahçe ile en yakın Türk rakibi arasında bile 100 milyon euroluk futbolcu değeri başına yaklaşık 17,6 milyon euroluk garanti maaş farkı bulunuyor.
PSG aynı değeri yaklaşık üç buçuk kat daha düşük maaşla taşıyor
Fenerbahçe ile PSG arasındaki karşılaştırma, göstergenin ne anlattığını daha açık hale getiriyor.
PSG’nin Transfermarkt kadro değeri yaklaşık 1,37 milyar euro. Capology’nin garanti brüt maaş tahmini ise 188,8 milyon euro. Bu da her 100 milyon euroluk kadro değeri için yaklaşık 13,8 milyon euro maaş anlamına geliyor.
Fenerbahçe’de aynı rakam 48,3 milyon euro.
| Kulüp | Kadro değeri | Garanti maaş | €100 milyon değer için maaş |
|---|---|---|---|
| PSG | €1,37 milyar | €188,8 milyon | €13,8 milyon |
| Fenerbahçe | €278,45 milyon | €134,60 milyon | €48,3 milyon |
Bu kaba göstergeye göre Fenerbahçe, aynı miktardaki futbolcu piyasa değerini taşımak için PSG’nin yaklaşık 3,5 katı kadar garanti maaş ödüyor.
Bu fark, PSG’nin toplam maaşının Fenerbahçe’den yalnızca yaklaşık 54 milyon euro fazla olmasına rağmen kadro piyasa değerinin yaklaşık beş kat yüksek olmasından kaynaklanıyor.
Galatasaray ve Beşiktaş neredeyse aynı seviyede
Galatasaray ile Beşiktaş’ın toplam maaş bütçeleri arasında ciddi fark bulunmasına rağmen kadro değerine oranlandığında iki kulübün ekonomik profili birbirine oldukça yaklaşıyor.
Galatasaray’ın kadro değeri 299,5 milyon euro, garanti brüt maaşı 92,07 milyon euro. Bu da 100 milyon euroluk futbolcu değeri başına 30,7 milyon euro garanti maaş anlamına geliyor.
Beşiktaş’ın 182,85 milyon euroluk kadrosuna karşılık garanti maaş tahmini 54,75 milyon euro. Siyah-beyazlılarda aynı gösterge 29,9 milyon euro.
| Kulüp | Kadro değeri | Garanti maaş | €100 milyon değer için maaş |
|---|---|---|---|
| Beşiktaş | €182,85 milyon | €54,75 milyon | €29,9 milyon |
| Galatasaray | €299,50 milyon | €92,07 milyon | €30,7 milyon |
Aradaki fark yalnızca 800 bin euro.
Bu nedenle Galatasaray’ın toplam maaş faturası Beşiktaş’tan çok daha yüksek olsa da, sahip olunan futbolcu piyasa değerine göre ödenen ücret açısından iki kulüp neredeyse aynı bölgede yer alıyor.
Galatasaray Avrupa’nın büyük kulüplerinin üzerinde
Galatasaray’ın 30,7 milyon euroluk oranı Avrupa’nın çalışmaya dahil edilen büyük kulüplerinin önemli bölümünün üzerinde bulunuyor.
| Kulüp | €100 milyon kadro değeri için garanti maaş |
|---|---|
| PSG | €13,8 milyon |
| Chelsea | €15,0 milyon |
| Arsenal | €16,6 milyon |
| Barcelona | €17,3 milyon |
| Manchester City | €18,5 milyon |
| Inter | €19,1 milyon |
| Borussia Dortmund | €19,4 milyon |
| Real Madrid | €21,3 milyon |
| Juventus | €26,4 milyon |
| Galatasaray | €30,7 milyon |
Galatasaray’ın göstergesi Manchester City’nin yaklaşık yüzde 66, Inter’in yaklaşık yüzde 61, Dortmund’un ise yaklaşık yüzde 58 üzerinde.
Bu tablo, Galatasaray’ın toplam futbolcu maaşı Avrupa devlerinden düşük olsa bile, elindeki futbolcu piyasa değerine kıyasla ücret maliyetinin daha yüksek olduğunu gösteriyor.
Trabzonspor dört büyükler arasında açık ara önde
Dört büyükler içinde Avrupa kulüplerine en yakın profil Trabzonspor’da ortaya çıkıyor.
Bordo-mavili takımın Transfermarkt kadro değeri yaklaşık 153 milyon euro, Capology garanti maaş tahmini ise 30,29 milyon euro. Böylece Trabzonspor her 100 milyon euroluk futbolcu piyasa değeri için yaklaşık 19,8 milyon euro yıllık garanti maaş ödüyor.
| Dört büyük | €100 milyon kadro değeri için maaş |
|---|---|
| Trabzonspor | €19,8 milyon |
| Beşiktaş | €29,9 milyon |
| Galatasaray | €30,7 milyon |
| Fenerbahçe | €48,3 milyon |
Trabzonspor’un 19,8 milyon euroluk oranı Inter’in 19,1 milyon, Borussia Dortmund’un 19,4 milyon, Liverpool’un 20,2 milyon ve Real Madrid’in 21,3 milyon euroluk seviyelerine yakın.
Bu nedenle dört büyükler arasında maaş/kadro değeri ilişkisi açısından en düşük maliyet Trabzonspor’da görülüyor.
Trabzonspor 100 milyon euroluk değeri Fenerbahçe’nin yarısından az maaşla taşıyor
Dört kulüp arasındaki fark aynı standart kadro üzerinden daha net görülüyor.
Varsayımsal olarak her kulübün tam 100 milyon euroluk Transfermarkt kadro değerine sahip olduğunu düşünürsek mevcut oranlarla yıllık garanti maaş faturası şöyle oluşuyor:
| Kulüp | €100 milyonluk standart kadro için garanti maaş |
|---|---|
| Trabzonspor | €19,8 milyon |
| Beşiktaş | €29,9 milyon |
| Galatasaray | €30,7 milyon |
| Fenerbahçe | €48,3 milyon |
Fenerbahçe’nin maliyeti Trabzonspor’un yaklaşık 2,4 katına ulaşıyor.
Galatasaray ve Beşiktaş ise Trabzonspor’dan yaklaşık yüzde 50 daha yüksek maaşla aynı miktarda futbolcu piyasa değerini taşıyor.
Porto ve PSV listenin başında
19 kulüplük örneklemde en düşük oran iki geleneksel oyuncu geliştirme ve satış kulübünde ortaya çıkıyor.
Porto’nun 461,1 milyon euroluk Transfermarkt kadro değerine karşı yıllık garanti maaşı yaklaşık 31,3 milyon euro. Böylece 100 milyon euro değer için ücret maliyeti yalnızca 6,8 milyon euro.
PSV’de ise bu rakam 11,6 milyon euro.
| Kulüp | €100 milyon değer için maaş |
|---|---|
| Porto | €6,8 milyon |
| PSV | €11,6 milyon |
| PSG | €13,8 milyon |
| Benfica | €14,1 milyon |
| Chelsea | €15,0 milyon |
| Arsenal | €16,6 milyon |
| Ajax | €16,8 milyon |
Porto’nun düşük oranı, yüksek Transfermarkt değerine ulaşmış oyuncuların ücretlerinin piyasa değerleri kadar hızlı büyümemesiyle ilişkili bir kadro modeli ortaya koyuyor. Aynı eğilim PSV, Benfica ve Ajax gibi oyuncu geliştirme ve satış modelinin önemli olduğu kulüplerde de görülüyor. Ancak çalışmadaki veriler bu farkın nedenlerini tek başına kanıtlamadığı için tabloyu doğrudan yönetim kalitesi sıralaması olarak değerlendirmek doğru değil.
Bonuslar eklendiğinde Türkiye’de fark daha da açılıyor
Garanti maaş yerine Capology’nin tahmini bonuslarını da içeren toplam ücretler kullanıldığında dört büyüklerin özellikle üç İstanbul kulübündeki oranları daha da yükseliyor.
| Kulüp | Kadro değeri | Maaş + bonus | Maaş + bonus / kadro değeri |
|---|---|---|---|
| PSG | €1,37 milyar | €262,2 milyon | %19,1 |
| Chelsea | €1,26 milyar | ~€241 milyon | %19,1 |
| Arsenal | €1,31 milyar | ~€269,8 milyon | %20,6 |
| Barcelona | €1,19 milyar | €266,2 milyon | %22,4 |
| Manchester City | €1,44 milyar | ~€342,4 milyon | %23,8 |
| Liverpool | €979,5 milyon | ~€240,5 milyon | %24,6 |
| Trabzonspor | €153 milyon | €37,8 milyon | %24,7 |
| Dortmund | €501,7 milyon | €124,9 milyon | %24,9 |
| Real Madrid | €1,37 milyar | €418,8 milyon | %30,6 |
| Juventus | €526,7 milyon | €171,3 milyon | %32,5 |
| Beşiktaş | €182,9 milyon | €65,5 milyon | %35,8 |
| Galatasaray | €299,5 milyon | €112,6 milyon | %37,6 |
| Fenerbahçe | €278,5 milyon | €163,2 milyon | %58,6 |
Bonuslar da hesaba katıldığında Fenerbahçe’nin yıllık tahmini futbolcu ücretleri, kadrosunun Transfermarkt değerinin yaklaşık yüzde 58,6’sına ulaşıyor. Galatasaray’da oran yüzde 37,6, Beşiktaş’ta yüzde 35,8 ve Trabzonspor’da yüzde 24,7.
Bonusların tamamının mutlaka ödeneceği anlamına gelmediği için temel karşılaştırmada garanti maaşları kullanmak daha sağlıklı. Ancak ikinci tablo, sözleşmelerdeki potansiyel ücret yükünün büyüklüğünü gösteriyor.
Yüksek oran tek başına “kötü kadro yönetimi” anlamına gelmiyor
Maaş/kadro değeri oranı kulüplerin ekonomik yapısını karşılaştırmak için yararlı olsa da tek başına transfer başarısı veya yönetim kalitesi göstergesi olarak kullanılmamalı.
Transfermarkt piyasa değerleri tahmin niteliğinde. Capology ücretleri de kulüpler tarafından bütünüyle doğrulanmış resmi maaş listeleri değil. Ayrıca yaşlı ve yüksek ücretli bir futbolcunun Transfermarkt değeri düşük olsa bile saha içindeki performansı kulüp açısından yüksek maliyeti sportif olarak karşılayabilir.
Bunun yanında liglerin ekonomik yapısı da farklı. Premier League, La Liga veya Bundesliga’da yüksek piyasa değerine ulaşan genç futbolcular ile Türkiye’ye kariyerinin daha ileri döneminde gelen yüksek ücretli yıldızların aynı maaş/değer oranına sahip olması beklenmeyebilir.
Bu nedenle veri, futbolcuların sportif kalitesinden çok kulüplerin sahip oldukları oyuncu piyasa değerini yıllık hangi ücret maliyetiyle taşıdıklarını gösteriyor.
Dört büyükler arasında iki farklı ekonomik model ortaya çıkıyor
Veriler dört büyüklerin aynı transfer pazarında yarışmasına rağmen aynı kadro ekonomisine sahip olmadığını gösteriyor.
Trabzonspor 100 milyon euroluk futbolcu değerini yaklaşık 19,8 milyon euro garanti maaşla taşıyarak Inter, Dortmund ve Liverpool gibi kulüplerin bulunduğu banda yakın duruyor.
Beşiktaş ve Galatasaray yaklaşık 30 milyon euroyla birbirine çok yakın iki profil oluşturuyor.
Fenerbahçe ise 48,3 milyon euroyla hem diğer üç büyükten hem de karşılaştırmaya alınan Avrupa kulüplerinden belirgin biçimde ayrılıyor.
Fenerbahçe’nin toplam maaş yükünün neden bu kadar yüksek olduğunu anlamak için ise takım toplamından oyuncu seviyesine inmek gerekiyor. Çalışmanın bir sonraki aşamasında her futbolcunun yıllık maaşının kendi Transfermarkt piyasa değerinin ne kadarına karşılık geldiği hesaplandığında, toplam farkı hangi sözleşmelerin oluşturduğu çok daha açık biçimde görülüyor.